Op zoek naar de waarheid?

 

Is dé waarheid van jezelf – de zin van je leven – een zoektocht, een stip op de horizon? Als je moeite doet en je verleden uitpuzzelt, kom je dan uiteindelijk bij díé waarheid? En stopt dit de onrust in je leven?

Waarheid leek mij als iets wat wel tussen mensen kon verschillen, maar niet binnen mijzelf. Waarheid voelde persoonlijk, star en consistent. Veel energie heb ik gestoken in het achterhalen van mijn waarheid. Dat betekende vooral het uitpluizen van mijn verleden. Dat zag ik als basis. Daar begon immers dé waarheid van mijn persoonlijke verhaal.

Het is waar, we liegen allemaal

Jemig, wat heb ik mij gefrustreerd over waarheid. Vanuit mijn studie psychologie kreeg ik mee dat mensen nou eenmaal liegen. Iedere dag vertellen we leugens aan elkaar. Soms kleintjes (leuk je nieuwe kapsel!). Soms wat grotere (ik was het niet!). Soms bewust en soms onbewust.

En dat ‘soms onbewust’ triggerde mij. Tuurlijk bestaat er liegen omwille van schaamte, schuld en kwetsbaarheid. Je hebt wat te verliezen, meen je, dus je liegt bewust. En dan is er dus ook nog onbewust liegen. Ik vermoed dat er de volgende vormen onbewust liegen bestaan: Je vertelt een verhaal uit tweede hand door, wat een leugen blijkt. Of je vertelt iets gekleurd door (lees met emotionele lading, subjectieve mening, weglaten van bepaalde feitelijkheden). Ofje vergist je gewoon in iets. En tenslotte kan je ook nog onbewust liegen, omdat je geheugen toch niet zo feitelijk en exact blijkt te zijn als je zou willen.

Ik accepteerde de overtuiging ‘we liegen allemaal’ bewust en onbewust als waar. En dat frustreerde direct mijn zoektocht naar dé waarheid. Blijken mensen (waaronder ikzelf) deze diffuus te maken met al hun (on)bewuste leugens.

Om met dit ongemak om te gaan, voegde ik de volgende acties aan de overtuiging toe: ik ga zelf zo min mogelijk liegen en ik ga zo veel mogelijk leugens van anderen doorzien (lees: mezelf trainen in het zien van micro-expressies, lichamelijk ongemak of gespannenheid én in het speuren in woorden naar afstandelijke taal, toonverschil, dubbele ontkenningen, versprekingen, opblazen van kleine details (of juist de afwezigheid van details) en herhalingen).
Veel moeite. Veel werk. En toch meende ik dat het nodig was, want leugens minimaliseren zou mij helpen bij mijn levenszoektocht – mijn missie om dé waarheid te vinden.

Zoektocht van Waarheid

Lang geleden begon ik mijn zoektocht naar waarheid (dus naar mijzelf en vooral naar mijn verleden). En die zoektocht had als eindstation het toppunt van mijn meest ontwikkelde Zelf. Ontwikkeling vond ik beweging en alles aan gaan. En ik meende dat ik dat allemaal zelf steeds in gang moest zetten, want ja anders gebeurde er niets.

Dus dan doe je een retraite hier, een retraite daar, een cursus hier, een cursus daar, een familieopstelling hier, een familieopstelling daar. Onderga je de meest bizarre rituelen, draag je kristallen en stenen bij je, bezoek je mediums, coaches en lees je boeken, boeken en boeken. Kortom alles voor de verlossing van dé waarheid.

En elke keer als ik weer iets in gang had gezet, onderging, iemand had bezocht of een boek had gelezen, haalde ik er wel iets uit. Ik meende steeds een stap dichter bij dé waarheid van mijzelf te zetten. Want ja, ik deed toch iets. Even voelde ik mij verlicht. Even begreep ik mijzelf beter. Even voelde ik mij minder alleen. Even kon ik beter met mijn verleden omgaan. Even was alles goed genoeg. Ja, even…

Waarheid is al hier

En doordat alles steeds even was, bleef ik zoekende. Weer onrust. Het maakte me boos! Zo BOOS! Ik deed er f*cking alles aan en ik ging door alle pijnen heen en toch…Toch was het weer niet voldoende. De verwachte beloning bleef uit, want alles was even. De onrust van zoekende zijn laaide weer op.

Laten we wel wezen, dit ging ik zo niet volhouden. Al mijn energieslurpende pogingen van leugens minimaliseren, uitspitten van het verleden, emoties en pijnen doorvoelen, harde zelfconfrontaties… Even de verlichting voelen en dan toch weer verwarring. “Wat is nou waar? Waar moet ik het zoeken? Wat moet ik nog meer doen om mijn onrust te stoppen?”

En toen kwam in mij op: “Dé waarheid van het verleden kan door het (on)bewust liegen nooit exact en zuiver zijn. Dé waarheid van het verleden is dus niet star en consistent en dat maakt dat de waarheid van de toekomst ook geen stip is op de horizon die je kunt bereiken. Dus waarom moeite doen? Ik kan dit gewoon voor waar aannemen, dan verlos ik mij direct van moeite doen voor waarheid. Vanaf nu is mijn waarheid van hier en nu goed genoeg. Rust.”

Het veranderde direct mijn intenties, die achter mijn ontwikkeling van mijn Zelf zaten. Het moeten ging eraf en maakte plaats voor willen. Want ja, ik was tevreden met mijn waarheid van het hier en nu. Ik hoefde niet meer altijd iets te doen, de toekomst kon ik loslaten, die ontvouwt zich wel uit het niets. En het betekende dat ik milder werd naar mijzelf. Vanaf dat moment deed ik alleen nog iets omdat het mij een mooie ervaring leek. Daarom wil ik het doen – moeiteloos, mild en onvoorwaardelijk. (Lees verder over stoppen met moeite doen in deze column: Moeiteloos)

Vormgever van waarheid

Jij, als vormgever, kan beslissen of jouw waarheid in het verleden, heden of toekomst ligt. En op elk moment kun je aandacht geven aan wat jij vindt dat aandacht nodig heeft. Bovenal kan je kan steeds kiezen hoe streng of mild je voor jezelf bent (ik moet – ik wil).

Persoonlijk vind ik het fijn van de volgende uit te gaan:
“Je hoeft niet persé moeite te doen voor waarheid. Dé waarheid van nu is goed genoeg – jij bent goed genoeg. De toekomst ontvouwt zich toch wel.”

Het stopt mijn nodeloze en eindeloze zoektocht. Het remt mijn neigingen naar moeite doen en alles willen weten. Het geeft mij het gevoel dat alles nu al goed genoeg is. Mild, dankbaar en tevreden.

Meer bewust accepteer je de waarheid van nu en voel je dat alles al goed genoeg is.